

گزارش بازدید علمی از کارخانه شیر پاستوریزه پگاه
مقدمه:
به منظور ارتقاء سطح دانش عملی دانشجویان و آشنایی با فرآیندهای تولید صنعتی در حوزه صنعت، گروهی از دانشجویان رشته های برق، مکانیک ماشین افزار، مدیریت کسب و کار و مهندسی HSE، مرکز علمی کاربردی خانه کارگر، تحت نظارت علمی سرکار خانم دکتر نرگس عرب، از کارخانه شیر پاستوریزه پگاه گلستان بازدید نمودند. هدف از این بازدید، درک عمیقتر مراحل تولید شیر پاستوریزه، آشنایی با سیستمهای کنترل کیفیت و استانداردهای بهداشتی حاکم بر این صنعت بود.
شرح بازدید:
بازدید با حضور در محل کارخانه و استقبال مسئولین محترم واحد روابط عمومی و فنی آغاز شد. پس از ارائه مقدمهای کوتاه پیرامون تاریخچه، ظرفیت تولید و جایگاه گروه صنایع شیر ایران (پگاه) در صنعت لبنیات کشور، دانشجویان به همراه کارشناسان مربوطه، از بخشهای مختلف کارخانه بازدید به عمل آوردند:
- واحد دریافت و سنجش شیر خام: در این بخش، فرآیند نمونهبرداری، آزمونهای کیفی (شامل سنجش چربی، ماده خشک، تستهای میکروبی و عدم وجود آنتیبیوتیک) و ذخیرهسازی شیر خام ورودی مشاهده شد.
- واحد پاستوریزاسیون و هموژنیزاسیون: دانشجویان با مکانیزم فرآیند پاستوریزاسیون (حرارتدهی در دمای 72 درجه سانتیگراد به مدت 15 ثانیه) و سپس سردسازی فوری جهت از بین بردن عوامل بیماریزا و حفظ ارزش غذایی شیر، آشنا شدند. همچنین، فرآیند هموژنیزاسیون برای یکنواختسازی ذرات چربی و بهبود بافت محصول ارائه گردید.
- خطوط تولید و بستهبندی: مراحل اتوماتیک پر کردن شیر پاستوریزه در انواع بستهبندیهای استاندارد (پاکتی، بطری)، درببندی، درج تاریخ تولید و انقضا، و بستهبندی ثانویه برای ارسال به بازار، مورد مشاهده و بررسی قرار گرفت.
- آزمایشگاه کنترل کیفیت: بازدید از این واحد، امکان آشنایی با تجهیزات پیشرفته و روشهای آزمونهای لازم برای تضمین کیفیت شیر پاستوریزه (فیزیکی، شیمیایی و میکروبی) را فراهم آورد.
- رعایت اصول بهداشتی و ایمنی: بر اهمیت رعایت استانداردهای GMP (روشهای خوب تولید) و HACCP (تجزیه و تحلیل خطر و نقاط کنترل بحرانی) در صنعت لبنیات و الزامات بهداشتی (مانند استفاده از لباس کار، ضدعفونی محیط و پرسنل) تأکید فراوان شد.
نتیجهگیری:
بازدید از کارخانه شیر پاستوریزه پگاه، فرصتی ارزشمند برای دانشجویان فراهم آورد تا دانش نظری خود را با تجربیات عملی در محیط صنعتی تطبیق دهند. مشاهده دقیق فرآیندهای تولید، سیستمهای کنترل کیفیت و مدیریت زنجیره سرد، بینش جامعی نسبت به چالشها و الزامات صنعت لبنیات به دانشجویان بخشید. این بازدید علمی، گامی مؤثر در جهت تقویت ارتباط دانشگاه و صنعت و آمادهسازی دانشجویان برای ورود به بازار کار حرفهای محسوب میشود.
مسئول بازدید:
دکتر نرگس عرب
معاون پژوهش و ارتباط با صنعت مرکز علمی کاربردی خانه کارگر گرگان
